Zasiłek stały – komu przysługuje i jak go uzyskać?

Zasiłek stały to miesięczne świadczenie z pomocy społecznej dla pełnoletnich osób całkowicie niezdolnych do pracy albo niezdolnych do pracy z powodu wieku. W 2026 roku może wynosić od 100 zł do maksymalnie 1229 zł miesięcznie, jeśli wnioskodawca spełnia także kryterium dochodowe.

Komu przysługuje zasiłek stały?

Prawo do świadczenia wynika z ustawy o pomocy społecznej. Zasiłek może otrzymać osoba pełnoletnia, która nie może pracować z powodu wieku albo całkowitej niezdolności do pracy i znajduje się w określonej sytuacji dochodowej.

Niezdolność do pracy z powodu wieku oznacza ukończenie 60 lat przez kobietę albo 65 lat przez mężczyznę. Całkowita niezdolność do pracy powinna być potwierdzona właściwym orzeczeniem, na przykład o całkowitej niezdolności do pracy, znacznym lub umiarkowanym stopniu niepełnosprawności albo zaliczeniu do I lub II grupy inwalidzkiej.

W przypadku osoby samotnie gospodarującej świadczenie oblicza się jako różnicę między 130% kryterium dochodowego a jej dochodem. Przy kryterium 1010 zł daje to 1313 zł, ale obowiązuje ustawowy limit, dlatego maksymalny zasiłek wynosi 1229 zł miesięcznie.

Dla osoby pozostającej w rodzinie podstawą obliczenia jest różnica między 130% kryterium na osobę w rodzinie a dochodem na osobę w rodzinie. Przy kryterium 823 zł jest to 1069,90 zł. Jeżeli dochód na osobę wynosi 500 zł, wyliczona kwota wynosi 569,90 zł. Zasiłek stały nie może być niższy niż 100 zł miesięcznie. Przy ustalaniu prawa do świadczenia i jego wysokości nie uwzględnia się kwoty zasiłku okresowego.

Kiedy zasiłek stały nie przysługuje?

Sama niepełnosprawność nie wystarcza do przyznania świadczenia. Trzeba jeszcze spełnić wymogi dotyczące dochodu i przejść postępowanie prowadzone przez ośrodek pomocy społecznej.

Jak złożyć wniosek o zasiłek stały?

Wniosek składa się w MOPS, GOPS albo innym ośrodku pomocy społecznej właściwym dla miejsca zamieszkania lub pobytu. Można zrobić to osobiście, przesłać dokumenty pocztą albo skorzystać z formy elektronicznej, jeżeli dany ośrodek ją obsługuje.

Do wniosku przygotuj przede wszystkim następujące dokumenty:

• dowód osobisty lub inny dokument potwierdzający tożsamość
• dokumenty potwierdzające dochody wnioskodawcy i członków rodziny z ostatniego miesiąca
• orzeczenie o całkowitej niezdolności do pracy albo dokument potwierdzający stopień niepełnosprawności
• dokumenty dotyczące sytuacji rodzinnej, majątkowej lub mieszkaniowej, jeżeli są potrzebne do oceny sprawy

Postępowanie przebiega w kilku etapach:

1. Złóż wniosek w ośrodku właściwym dla miejsca zamieszkania lub pobytu.
2. Przekaż dokumenty dotyczące dochodu, wieku, niezdolności do pracy i sytuacji rodzinnej.
3. Weź udział w obowiązkowym wywiadzie środowiskowym przeprowadzanym przez pracownika socjalnego w miejscu zamieszkania lub pobytu.
4. Odbierz decyzję administracyjną określającą prawo do świadczenia, jego wysokość i okres wypłaty.

Wywiad środowiskowy jest obowiązkowym elementem postępowania. Odmowa jego przeprowadzenia może skutkować odmową rozpatrzenia wniosku. Sprawa powinna zostać załatwiona w ciągu miesiąca, a w szczególnie skomplikowanych przypadkach termin może wynieść do dwóch miesięcy.

Od decyzji odmownej można się odwołać do Samorządowego Kolegium Odwoławczego za pośrednictwem organu, który wydał decyzję. Termin na wniesienie odwołania wynosi co do zasady 14 dni od doręczenia decyzji.

Najpierw sprawdź trzy elementy: pełnoletność, podstawę niezdolności do pracy oraz dochód liczony według sytuacji gospodarstwa domowego. Dopiero ich łączne spełnienie daje podstawę do przyznania zasiłku stałego.

Artykuł ma charakter informacyjny i nie zastępuje indywidualnej porady prawnej ani decyzji właściwego ośrodka pomocy społecznej.